Makaleler
Kar Nasıl Elde Edilir?
Samih YEDİEVLİ
KalDer Yürütme Kurulu Üyesi

İşletmelerde gündem koşullara göre değişir, bazı konular ön plana çıkar. Bugünlerde ön plana çıkan konu, kâr etmek. Kârlılık her zaman öncelikli bir konudur. Bununla birlikte uzun süre faaliyetdışı gelirlerin bilançolarda kârlılığın ana kaynağı olduğu bir dönem geçirdik. Şimdi yöneticiler faaliyetdışı gelirlerin azaldığını; azalmaya devam edeceğini biliyor ve kârlılığı sağlayacak arayışlara giriyorlar.

Kâr, bir ürünün (hizmetleri de bir ürün olarak tanımlıyoruz) satışından elde edilecek gelir ile maliyeti arasındaki farktır. Satış gelirini oluşturacak fiyatı, küreselleşen dünyada piyasa belirlemektedir. Bazı koruyucu önlemler, sektörlere özel korumalar varsa da genel eğilim her üründe fiyatın piyasa tarafından belirleneceği yönündedir. Yapılan çalışmalar (ürün yaşam eğrisi yaklaşımı) bir ürünü yaratmanın, o ürünün ilk sahibi olmanın satış gelirini artırmanın tek yolu olduğu ortaya koymaktadır. Rakipler benzer ürünler ya da daha yaratıcı çözümleri sunmadan önce ürünün yeniliği ve ilk ya da tek olmasının sunduğu avantaj ile yüksek satış geliri sağlanabilir. Bu nedenle kârlılığı sağlayacak en önemli unsur yeni ürünler ve bunu sağlayan yaratıcılıktır.

Mevcut bir ürünü rakiplerden daha yüksek fiyata veya daha çok satmanın yolu ise ürüne “marka” değerini katmaktır. Müşteri “marka”nın değerine güvenerek o ürüne daha yüksek fiyatı ödeyebilir. Aynı zamanda “marka”, yaratıcılığın katma değerini artıracak bir katalizatördür. Bir “marka”nın yeni bir ürünü, markasız olandan daha yüksek kâr sağlar. Bununla birlikte marka olma maliyeti de çok yüksektir. Bu nedenle “marka” yaratmak yerine, satın alma yaklaşımları da gündemdedir.

Maliyetleri düşürmenin en bilinen yolu verimliliktir. Verimlilik bir işi daha az kayıpla yapmaktır. Fiziğin “hiç bir şey yoktan var olamaz” prensibi gereği her ürünün ortaya konulması için kaynak harcanır. En az kaynakla ürünü sunan en verimli olandır. Son elli yıl yönetim bilimi, verimlilik üzerine bir çok teori ve yöntem geliştirmiştir. Japonya uygulamada en önde giden ülkedir. 5S, tam zamanında üretim (JIT), toplam verimli bakım (TPM) gibi bir çok yaklaşımı başarı ile uygulamaktadırlar.

Verimlilik kavramı zaman içerisinde etkililik kavramının doğmasını sağlamıştır. Etkililik “doğru işi yaptığının” gözden geçirilme sürecidir. Aynı sonucu doğuracak şekilde nasıl işi farklı yaparım arayışıdır. Örneğin toplama işlemini hesap makinası ile yapmak, elle yapmaktan daha hızlı ve güvenilir olabilir. Ne kadar hızlı hesap makinası kullanırsanız kullanın, bilgisayardaki bir veri işlem programı çok daha etkilidir. Çünkü program aynı verileri bir kez girerek farklı işlemler için kullanma olanağını verir. Bu değerlendirmeyi yapmak ve hesap makinası yerine veri işlem programını kullanmaya başlamak, etkililiktir. Maliyet yönetimi süreçlerin etkili hale gelmesi ile sağlanabilir. Bu nedenle işletmelerin öncelik verdikleri bir diğer alan etkililiktir.

Sonuç olarak yaratıcı, verimli, etkili insanlar işletmeleri kârlı hale getirirler. Bu nedenle işletmeler artan miktarda çalışanlarına yatırım yapmaktadır. Yakın gelecekte “insan kaynakları” ifadesi “insan sermayesi (varlığı)” şekline dönüşecektir. KalDer olarak işletmelerin “insan varlığı”na katkıda bulunma çabası içindeyiz. Bu amaçla 19 – 22 Aralık tarihlerinde bir seri çalıştay düzenliyoruz.

Kaynak: www.kalder.org


02/02/2006

Makale anasayfasına geri dön  Sayfayı Yazdır

Bu konuyla ilgili yapılmış yorum bulunmamaktadır.
 
Üye Ol